Sapatu, Jarum, jeung Bilatung

carpon: Anggi Novia Dewi

Gebru! Mangpirang-pirang runtah diketrukkeun tina treuk gedé. Sorana handaruan lir taneuh urug. Mangpirang treuk, mangpirang runtah. Runtah ti suklakna ti siklukna ngumpul di tempat pamiceunan pamungkas. Tempat pamiceunan sésa-sésa kahirupan manusa. 

Mangpirang manusa mapag bareng jeung ngagimbungna laleur. Néangan sésa-sésa kahirupan pikeun manjangkeun kahirupan. Paboro-boro, paloba-loba. Ngumpulkeun sagala rupa nu masih miboga harga pikeun ditukeurkeun jeung rupiah.

Teu maliré bau nu maturan unggal rénghap jeung rurujit nu ngalingkupan, nu aya dina haténa ngan harepan lir tingkaretipna béntang nu keur mayungan. 

 Lir taya eureunna, treuk gedé ngetrukkeun runtah nu ngahunyud jadi tutugan, lamping,  pasir, antukna jadi gunung. Isuk-isuk, beurang, kitu deui jeung kiwari mangsa janari. Mangsa nu lianna dipépéndé alam impénan.

 Treuk piligenti mudalkeun eusi nu diangkutna. Sagala rupa, sésa nu gedéna nu leutikna pagaliwota, pada-pada kotor. Pada-pada ngaliarkeun binih-binih kasakit. Pada-pada nyambuangkeun bauna kahirupan sésa. Kairupan pamungkas, kahirupan nu boa baris lumangsung deui. 

Teu kaliwat, sapatu butut, jarum karahaan, ogé bilatung. Pagaliwota di lamping gundukan runtah. Taya nu mirengeuh yén tiluanana pada galécok silih cumarita.

Kedepruk...kedepruk...kitu biasana sora kami. Sapatu mérék luar negeri nu asalna dipaké olah raga ku juragan kahiji. Dibikeun ka dulurna, dipaké ku anakna, dijual ka babaturanana. Geus cewaw, dijual ka tukang rongsokan. Dibeuli ku juragan kalima. Tuluy dioméan ku inyana. Dipaké ngider ti isuk nepika soré, bari ceuceuleuweungan  sol sepatu...sol sepatu...nepika serak, sorana handaruan ngahiung kana ceuli jadi sol patu...sol patu...

Sasarina paduduaan. Nurub cupu najan teu sarimbag. Satujuan najan teu ngaléngkah babarengan. Sauyunan najan béda posisi, lebah kénca lebah katuhu. Sadarajat, taya nu umaing hayang leuwih luhur.

Sapapait samamanis. Kapanasan, kahujanan, kakebulan, nincak nu beresih, nincak nu kotor, nincak sagala rupa. Teu kawasa kukumaha, sabab teu nyawaan. Tumampi kana kawasa suku nu ngobahkeun ka mana léngkah rék ngaléosna. Dina lapangan golf nincakan jukut bari papanasan dibawa ka kalér ka kidul. Atawa dipaké lulumpatan nunutur bal ka mana ngagorolongna. Atawa marengan léngkah nyiar kipayah. Kami tumut kumaha juragan. Kénca katuhu kénca katuhu, kekedeprukan lir wirahma kahirupan.

Sasarina kami diteundeun dina étalaseu hiji toko. Dina dus paduduaan silih teuteup, galécok pada-pada ngumbar kasono nu hamo bisa disorang ngajadi tresna. Dina erak sapatu, paling copél di téras gigireun lawang panto. Hanjakal kami ngan kari nyabeulah, ku sabab kitu, taya nu pirajeuneun mulung. Hirup nyorangan téh éstu matak keueung. Komo kudu bari jeung nyorang dunya nu anyar.

Kiwari kudu nyorang dunya anyar nu pinuh ku makhluk ahéng. Tempat pamiceunan pamungkas. Pagaliwota jeung runtah lianna, sésa kahirupan manusa. Kagaley dina cai kolombéran. Katindihan deui ku runtah nu anyar jol. Belewuk, taya rupa.

Gebru! Mangpirang-pirang runtah diketrukkeun deui tina treuk gedé. Sorana handaruan lir taneuh urug. Mangpirang treuk, mangpirang runtah. Runtah ti suklakna ti siklukna ngumpul di tempat pamiceunan pamungkas. Tempat pamiceunan sésa-sésa kahirupan manusa. 

Peuting terus ngagayuh ka subuhnakeun. Manusa beuki rohaka nyuay-nyuaykeun runtah, néangan nu baris bisa ditukeurkeun jeung rupiah. Mangpirang laleur ngagimbung. Manusa jeung laleur pada-pada néangan sésa-sésa kahirupan pikeun manjangkeun kahirupan. Paboro-boro, paloba-loba. Ngumpulkeun sagala rupa nu masih miboga harga pikeun ditukeurkeun jeung rupiah.      

Jos, aw... kitu mun katojos ku kami mah. Tapi kami mah lain jarum suntik, kami mah jarum kécos. Leutik, cungkring, buntutna ngambay panjang. Pancén kami nojoskeun manéh kana kaén nepika bolong, meulitkeun bola jadi hiji kaputan.  Nepungkeun babagian kaén nu asalna geus diguntingan, geus direcah dipisah-pisah ajangkeuneun baju pikeun nutupan babagian awak. Nu asalna pasoléngkrah pajauh aing-aingan, ku kami ditepungkeun. Dipaheutkeun nepika éndah. Nepika ngawujud jadi baju. Bungkus manusa.

Réngsé nepungkeun hiji bagian baju, buntut kami digunting. Geus digunting, buntut kami dipurintilkeun sina maheut deui. Jos deui kana kaén. Jos ka luhur tuluy buntut kami dikenyang, geus maheut jos ka handap tuluy buntut kami dikenyang deui. Nyorang deui lalampahan anyar nuturkeun galur kaputan.

Rupaning kelir mapaésan kaén. Hideung, bodas, beureum, konéng, jeung héjo. Kami teu bisa pipilih. Rupaning cara ngécos, saluyu jeung tujuana. Kécos jalujur, kécos soom, kécos péston, kécos silang, kécos ranté, jeung kécos planél.

Baréto méméh karahaan, méméh kami dipiceun tur ngahiji jeung gulungan runtah sésa kahirupan manusa, kami kungsi dicekel ku hiji awéwé. Manéhna sok ngécos baju salakina nu cewaw kaputanana. Masang kancing. Masang atribut kana baju seragam. Atawa nyieun sarung bantal jeung taplak méja.

Hiji mangsa, kami nojos kana curukna. Manéhna ceurik kanyenyerian. Eueuriheun siga nu ngemu kasedih dina dirina. Sanggeus ngubaran tatu nu katojos ku kami, manéhna galécok cumarita. Cenah katojos téh lain salah kuring. Salah manéhna nu teu ati-ati. Malaweung sabab loba anu dipikiran.

Mangréwu rusiah, kapeurih, jeung kanyeri dina haténa dileupaskeun bareng jeung nojosna kuring kana kaén. Mangréwu kaputan, mangréwu carita nu dikedalkeun dibarengan ku citangis. Carita nu hamo bisa dikedalkeun ka batur. Manéhna ngan wakca balaka ka kami. Ka mahluk tan nyawa nu hamo bisa walakaya iwal mun diobahkeun ku manéhna.

Saéstuna lain kami nu ngajawab unggal pananya manéhna. Pananya nu paselang jeung merebeyna cimata, clak maseuhan kaén. Lain kami, ngan manéhna percaya yén kami nu nganteurkeun unggal jawaban ka dirina ngaliwatan unggal kécos nu dipaheutkeun. Saéstuna jeroeun dirina nu galécok ngajawab téh.

Ngaliwatan kécos jalujur, nu di jeroeun dirina nandeskeun yén kahirupan di alam dunya téh hamo lana. Ngan saheulaanan. Sok sanajan kitu, léngkah naon waé di alam dunya bakal nangtukeun kahirupan nu lana.

Harta, jabatan, anak, salaki, kagenah jeung katugenah piligenti maturan. Cenah salakina leuwih nyaah kanu ngora. Antukna leuwih betah cicing di ditu. Budakna nu ngan hiji-hijina arang balik ka imah. Ngan keclak cimata nu marengan manéhna. Nyaho sotéh pédah seragam salakina nu cewaw keur dikécos ku kami. Siga sasarina manéhna cumarita ngaliwatan kaputan nu dipaheutkeun.

Kalan-kalan kaén nu keur dikécos téh nepika juuh ku cimata. Kalan-kalan manéhna ngambung kaénna. Ngararasakeun seungitna. Seungit awak salakina, lalaki nu pangdipicangcamna. Lalaki nu keur nyeuitan tatu dina jero dadana.   

Ngécos jalujur, dimimitian ku nojoskeun jarum ti jero ka luar. Nu di jeroeun dirina nandeskeun yén sagala rupa nu bakal tumiba ka diri dimimitian tina niat. Hadé atawa goréng.

Ngaliwatan kécos soom, tungtung kaén dilipet dua atawa tilu kali lipetan. Nu di jeroeun dirina nandeskeun yén nutupan hal kagoréngan ku kahadéan bakal ngahasilkeun kaputan nu rapih, rérés roés, tur sampurna.

Teu ieuh kudu ngabolékérkeun kasalahan batur. Sanajan haté mah hamo bisa dibohongan. Mun seja ngagugu napsu mah, manéhna tangtu geus ménta papisah. Lain seja megatkeun duriat nu nganteng tapi sangkan taya nu kanyenyerian, boh manéhna boh itu.

Nalika manéhna cumarita ngeunaan si itu, nya kami pisan nu sok dikenyang rada tarikna. Tungtung kaén nepika ngerut. Bola nepika pakusut. Aya kalana kécosan dicangreudkeun pageuh maké tanaga nu leuwih bedas béda ti sasarina. Ngagunting bola bangun nu daria lir hayang megatkeun sagala kapeurih nu nyangkaruk dina sukmana.

Mimimdengna mah kami nojos kana curuk atawa indung leungeunna. Nepika manéhna ngerenyed atawa merebey getihan tatuna. Tapi siga sasarina, manéhna nyarita yén katojos téh lain salah kuring. Salah manéhna nu teu ati-ati. Malaweung sabab loba anu dipikiran.

Ari ilaing kumaha, bilatung? Ceuk sapatu méh bareng jeung jarum kécos. Nu di tanya réhé, hare-haré.

Gebru! Mangpirang-pirang runtah diketrukkeun deui tina treuk gedé. Sorana handaruan lir taneuh urug. Mangpirang treuk, mangpirang runtah. Runtah ti suklakna ti siklukna ngumpul di tempat pamiceunan pamungkas. Tempat pamiceunan sésa-sésa kahirupan manusa. 

Subuh beuki ngagayuh. Manusa beuki rohaka nyuay-nyuaykeun runtah, néangan nu baris bisa ditukeurkeun jeung rupiah. Mangpirang laleur ngagimbung. Manusa jeung laleur pada-pada néangan sésa-sésa kahirupan pikeun manjangkeun kahirupan. Paboro-boro, paloba-loba. Ngumpulkeun sagala rupa nu masih miboga harga pikeun ditukeurkeun jeung rupiah.

 Kami mah mahluk anu ngan nyaho kana dahar, kawin, jeung paéh. Bilatung karék cumarita sanggeus runtah nu keur disirekemanana kasuaykeun ku nu néangan rupiah. Makhluk nu dipikageuleuh. Makhluk nu disingkahan ku manusa. Upamana nyamuni dina dahareun, sok kalah nyalahkeun kami, antukna éta dahareun téh taya ajénna, teu tulus dibeuli antukna dipiceun. 

Ngan waé kuring téh tinangtu bakal marengan maranéhna awal ahir gé. Marengan maranéhna nalika geus nepi kana liang kubur. Marengan peuting munggaran nu simpé. Ngarobah maranéhna jadi taneuh deui. Nyakséni patarosan alam kubur ti malaikat Munkar jeung Nakir. Man Robbuka?Ma Diinuka? Man Nabiyyuka? Ma Kitabuka? Aina Qiblatuka? Man Ikhwanuka?

Tingarutek dina unggal babagian anggahota awakna. Ngahakanan dagingna, nyedot unggal cai nu nyangkaruk nyésa dina ragana. Raga bungkus jiwa, raga nu dipupusti jeung dipulasara ku inyana. Raga nu baris ngalebur deui jeung asalna...

Sora nu keur galécok téh ilang sapada harita. Kasilih ku sora handaruan nu datang deui ti mumunggang gunung runtah lir taneuh urug. Gebru! Mangpirang-pirang runtah diketrukkeun deui tina treuk gedé. Ngan kiwari mah bareng jeung nguniangna cahya panonpoé nu hibar ngalingkupan langit harepan.  

Nanggeleng, 17 Februari 2017

Kahatur Salima jeung Alfath

Kantos kasinugrahan carpon pinilih Majalah Mangle